Şekersiz yazan her ürün gerçekten şekersiz mi? Peki, ilave şeker içermez ifadesi ne anlama geliyor?
Son yıllarda şekersiz, şeker ilavesiz ve alternatif tatlandırıcılarla hazırlanan ürünlere olan ilgi giderek artıyor.
Ancak ürün ambalajlarında gördüğümüz bazı ifadeler, düşündüğümüzden farklı anlamlara gelebiliyor.
Örneğin bir ürünün ilave şeker içermemesi, hiç şeker içermediği anlamına gelmiyor. Aynı şekilde şeker yerine tatlandırıcı kullanılması da ürünün karbonhidrat veya enerji içermediğini göstermiyor.
Peki, alışveriş yaparken nelere dikkat etmeliyiz?
Bir gıda mühendisinin bakış açısıyla birlikte inceleyelim.
1. Şekersiz ve İlave Şeker İçermez Aynı Şey Değildir
Öncelikle iki önemli kavramı birbirinden ayırmak gerekiyor.
Şekersiz: Türk Gıda Kodeksi'ne göre bir ürünün şekersiz olarak tanımlanabilmesi için 100 gramında veya 100 mililitresinde en fazla 0,5 gram şeker bulunması gerekir.
İlave şeker içermez: Ürüne şeker ya da tatlandırma amacıyla şeker içeren başka bir bileşen eklenmemesi gibi koşulları ifade eder.
Örneğin fındık, süt veya bazı meyveler doğal olarak şeker içerebilir.
Bu hammaddelerle üretilen bir ürün, koşulları karşıladığı takdirde ilave şeker içermeyen bir ürün olabilir. Ancak içerisinde doğal şeker bulunmaya devam edebilir.
Bu nedenle ambalajın ön yüzündeki ifadeyle yetinmeyip besin değerleri tablosuna da bakmak önemlidir.
2. İçindekiler Listesi Size Ne Anlatır?
Gıda etiketlerindeki içindekiler listesi, ürünün formülasyonu hakkında önemli bilgiler verir.
Bileşenler, üretim sırasında kullanılan ağırlıklarına göre azalan sırayla listelenir.
Yani listenin ilk sıralarında bulunan hammaddeler, genellikle üründe daha yüksek miktarda kullanılan bileşenlerdir.
Örneğin bir fındık kreması satın alırken şu soruları sorabilirsiniz:
- İçindekiler listesinde fındık hangi sırada?
- Üründe hangi tatlandırıcılar kullanılmış?
- Kakao ve yağ bileşenleri neler?
- Ürünün içeriği hakkında yeterli bilgi veriliyor mu?
Ancak yalnızca kısa bir içindekiler listesi, ürünün mutlaka daha iyi olduğu anlamına gelmez.
Önemli olan kullanılan bileşenlerin niteliği, miktarı ve ürün içerisindeki işlevleridir.
3. Tatlandırıcıları Tanımak Neden Önemli?
Şeker yerine tatlılık sağlamak amacıyla farklı tatlandırıcılar kullanılabilir.
Bunlardan biri eritritoldür.
Eritritol, poliol grubunda yer alan ve şeker yerine kullanılan bir tatlandırıcıdır.
Eritritolün yanı sıra steviol glikozitler gibi farklı tatlandırıcılar da gıda ürünlerinde kullanılabilir.
Bu bileşenlerin tatlılık dereceleri, tat profilleri ve teknolojik özellikleri birbirinden farklıdır.
Dolayısıyla kullanılan tatlandırıcı yalnızca ürünün tatlılığını değil; lezzetini, ağızda bıraktığı hissi ve bazı durumlarda dokusunu da etkileyebilir.
Tatlandırıcı içeren ürünlerde porsiyon miktarına dikkat etmek de önemlidir. Özellikle bazı poliollerin yüksek miktarlarda tüketimi sindirim sistemi üzerinde rahatsızlık oluşturabilir.
4. Şeker Miktarı ile Toplam Karbonhidratı Karıştırmayın
Besin değerleri tablosunda genellikle şu iki ifadeyi görürüz:
KarbonhidratŞekerler
Bu iki değer aynı anlama gelmez.
Şekerler, karbonhidrat başlığı altında değerlendirilen bileşenlerin bir bölümünü oluşturur.
Bir ürün düşük miktarda şeker içerirken daha yüksek miktarda toplam karbonhidrat içerebilir.
Bu durum özellikle ketojenik veya karbonhidrat alımını sınırlandıran bir beslenme düzenini takip eden kişiler için önemlidir.
Bu nedenle yalnızca “şekerler” satırına değil, toplam karbonhidrat miktarına ve ürünün diğer besin bileşenlerine de bakmak gerekir.
5. İlave Şeker İçermeyen Her Ürün Düşük Kalorili midir?
Hayır.
Bir ürünün ilave şeker içermemesi, enerji değerinin düşük olduğu anlamına gelmez.
Örneğin fındık, badem, yer fıstığı ve tahin gibi hammaddeler doğal yağ içerikleri nedeniyle enerji açısından yoğun olabilir.
Bu durum onları otomatik olarak olumsuz bir seçenek haline getirmez.
Önemli olan ürünün besin bileşimini, tüketim miktarını ve beslenme içerisindeki yerini birlikte değerlendirmektir.
Şekersiz olmak, tek başına bir ürünün tüm besinsel özelliklerini açıklamaz.
6. Etiketi Bir Bütün Olarak Değerlendirin
Bir gıda ürününü değerlendirirken yalnızca tek bir özelliğe odaklanmak yerine birkaç bilgiyi birlikte incelemek daha doğru bir yaklaşım olacaktır.
İçindekiler listesi, besin değerleri, porsiyon miktarı ve ürünün kullanım amacı birlikte değerlendirilmelidir.
Çünkü iyi bir gıda ürünü yalnızca bir bileşenin bulunmamasıyla tanımlanamaz.
Hammaddelerin kalitesi, doğru formülasyon, gıda güvenliği ve lezzet de en az besin değerleri kadar önemlidir.
ERA Gurme'de İçerik ve Lezzet Yaklaşımımız
ERA Gurme olarak ürün geliştirirken yalnızca belirli bir beslenme biçimine uygun ürünler hazırlamayı hedeflemiyoruz.
Amacımız, içeriği özenle seçilmiş, fonksiyonel özellikleri düşünülmüş ve gerçekten lezzetli ürünler sunmak.
Bir gıda mühendisi olarak benim için bir ürünün içerik listesi kadar, o bileşenlerin neden kullanıldığı ve birlikte nasıl bir sonuç oluşturduğu da önemli.
Fındık kremalarımızdan granolalarımıza, alternatif unlardan farklı tariflerde kullanılabilen ürünlerimize kadar bu yaklaşımı korumaya çalışıyoruz.
Çünkü tüketicilerin iyi içerikle lezzet arasında seçim yapmak zorunda kalmaması gerektiğine inanıyoruz.
İyi İçerik, İyi Tat, İyi His.